Magnezyum Eksikliğinin 7 Önemli Belirtisi

Magnezyum eksikliği, hipomagnezemi, sık sık görmezden gelinen bir sağlık problemidir. İnsanların yalnızca %2’sinin magnezyum eksikliğinden şikayetçi olduğu tahmin edilmekle birlikte, başka bir araştırmaya göre ise neredeyse %75’i günlük tavsiye edilen magnezyumu almamaktadır (1).

Bazı vakalarda, magnezyum eksikliği tam olarak teşhis edilememektedir. Çünkü magnezyum eksikliğinin en önemli belirtileri, vücuttaki magnezyum çok büyük ölçüde azaldığında ortaya çıkmaktadır.

Magnezyum eksikliğinin nedenleri değişkenlik gösterebilir. Yetersiz beslenme veya vücudun bir şekilde magnezyum kaybetmiş olması bunun nedenleri arasında sayılabilir (2).

Magnezyum kaybının yol açtığı başlıca sağlık problemleri, diyabet, kronik ishal veya aç kemik sendromudur. Ayrıca vücuttaki magnezyumun eksik olması, vücudun çeşitli mineralleri ve vitaminleri yeteri kadar alamamasına neden olur (3, 4).

Vücudunuzda yeterli magnezyumun olup olmadığını bazı belirtilerden anlayabilirsiniz.

1. Kaslarda Seğirme ve Kramp

Seğirmeler, titremeler ve kramplar magnezyum eksikliğinin belirtileri olabilir. En şiddetli vakalarda bu eksiklik genellikle felç nöbetlerine veya istemsiz kasılmalara neden olur (5, 6).

Bilim insanları bu semptomların sinir hücrelerine hücum eden kalsiyumdan kaynaklandığını düşünmektedir. Sinir hücrelerinde yaşanan bu durum kaslarda bulunan sinirleri aşırı uyarmakta ve gereğinden fazla harekete geçirmektedir (7).

Magnezyum eksikliği sebebiyle ortaya çıkan seğirme ve kramplar magnezyum takviyesi ile hafifletilebilir. Fakat bir araştırma, magnezyum takviyelerinin yaşlı yetişkinlerde krampları geçirmek için yeteri kadar etkili bir tedavi yöntemi olmadığını göstermiştir (8).

Yine de seğirmelerin ve titremelerin başka nedenleri olabileceğini de göz önünde bulundurmalısınız. Çok fazla kafein tüketmek veya aşırı stresli olmak da titreme ve seğirmelere yol açabilir.

Bu duruma bazı ilaçların yan etkileri de sebep olabilir veya nörolojik bir hastalığın belirtisi olarak da kendilerini gösteriyor olabilirler.

Zaman zaman gerçekleşen seğirmeler normal olsa da, bunu sürekli yaşıyorsanız bir doktora görünmelisiniz.

2. Ruh Halinde Bozukluklar

Ruh halinde yaşanan problemler de magnezyum eksikliğinin belirtilerinden olabilir.

Bu problemler arasında ruhsal uyuşukluk ve duygu eksikliği ile kendini gösteren apati (ilgisizlik) durumu da yer alabilir. Gittikçe kötüleşen magnezyum eksikliği vakalarında bilinç kaybı ve koma bile görülebilir (5).

Bunlara ek olarak, gözleme dayalı araştırmalar, magnezyum eksikliğinin depresyon riskini artırdığını göstermiştir (9).

Bilim insanları magnezyum eksikliğinin anksiyeteyi tetiklediğini de iddia etmektedirler fakat bu kesin olarak kanıtlanamamıştır (10).

Bir araştırma, magnezyum takviyelerinin anksiyetesi olan insanlara iyi gelebileceğini göstermiştir. Fakat bulgular yeterli seviyede değildir. Herhangi bir genel geçer sonuca varılmadan önce daha yüksek kaliteli araştırmaların yapılması gerekmektedir (11).

Sonuç olarak, magnezyum eksikliği sinirlerin işlevsizleşmesine neden olmakta ve bu nedenle bazı insanların yaşadığı ruhsal problemleri artırmaktadır.

3. Kemik Erimesi

Kemik erimesi, zayıf kemiklerle kendini gösteren ve kemiklerin kırılma riskini artıran bir hastalıktır.

Kemik erimesine yakalanma riski çeşitli faktörler tarafından etkilenmektedir. Yaşın ilerlemesi, egzersiz yapmamak ve D veya K vitaminlerini yeteri kadar almamak bu faktörler arasındadır.

Magnezyum eksikliği de kemik erimesine neden olabilen bir risk faktörüdür. Kemiklerin güçsüzleşmesine ve kemiklerin yapı taşı olan kalsiyumun da kanda azalmasına neden olur (12, 13, 14, 15).

Deney fareleri üzerinde yapılan araştırmalar, vücuttaki magnezyumun azalmasının kemik yoğunluğunu azalttığını göstermiştir. Bu tip deneyler insanlar üzerinde gerçekleştirilmemiş olsa da, araştırmalar magnezyum eksikliğinin kemiklerdeki mineral yoğunluğunu azaltabileceğini göstermiştir (16, 17).

4. Halsizlik ve Kaslarda Güçsüzlük

Halsizlik, fiziksel veya zihinsel anlamda yorgun veya zayıf hissetmeye neden olan ve magnezyum eksikliğinden kaynaklanabilen bir durumdur.

Zaman zaman herkes kendini yorgun hissedebilir. Fakat şiddetli veya sık yaşanan halsizlik, bir sağlık sorununun göstergesi de olabilmektedir.

Magnezyum eksikliğinin en yaygın belirtilerinden biri, kaslarda yaşanan güçsüzlüktür. Bu durum miyasteni olarak da bilinir (18).

Bilim insanları bu güçsüzlüğün kas hücrelerindeki potasyumun kaybedilmesiyle oluştuğunu düşünmektedir. Potasyum kaybına da magnezyum eksikliğiyle sebep olmaktadır (19, 20).

Dolayısıyla, halsizlik veya bu tip güçsüzlükler de magnezyum eksikliğinin belirtilerinden olabilir.

5. Yüksek Tansiyon

Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar, magnezyum eksikliğinin kan basıncını artırabileceğini ve bu nedenle kalp hastalığı için güçlü bir risk faktörü olduğunu göstermiştir (21, 22).

İnsanlar üzerinde yapılan araştırmalarda net bulgular elde edilememiş olsa da, gözleme dayalı çeşitli araştırmalar magnezyum eksikliğinin kan basıncını artırabileceğini iddia etmiştir (23, 24, 25).

Çeşitli değerlendirmeler, magnezyum takviyelerinin özellikle de yüksek tansiyon hastalarında kan basıncını düşürdüğünü göstermiştir (26, 27, 28).

Magnezyum eksikliği kan basıncını yükseltebilir. Bu da dolaylı olarak kalp hastalığı riskini artırabilir. Yine de bu konunun tamamen anlaşılabilmesi için hala daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir.

6. Astım

Magnezyum eksikliği bazen ağır astım hastalarında da görülebilmektedir (29).

Hatta astım hastalarında magnezyum eksikliği, sağlıklı insanlara göre daha yaygın olma eğilimindedir (30, 31).

Araştırmacılar, magnezyum eksikliğinin akciğerdeki hava yollarında bulunan kas zarlarında kalsiyum birikmesine yol açabileceğini söylemektedirler. Bu da nefes yollarının daralmasına neden olur ve nefes almayı zorlaştırır (7, 32).

Şiddetli astım dönemleri geçiren hastalara kimi zaman hava yollarını rahatlatmak veya genişletmek amacıyla magnezyum sülfat içeren bir astım spreyi verilir. Hayati tehlike yaşayan hastalarda bu durum enjeksiyon yoluyla gerçekleştirilir (33, 34).

Fakat besin yoluyla alınan magnezyum takviyelerinin astım hastaları üzerinde etkili olduğunu gösteren bulgular henüz yeterli değildir (35, 36, 37).

Sonuç olarak, bilim insanları şiddetli astımın bazı insanlarda magnezyum eksikliğinin bir belirtisi olabileceğini düşünmektedir. Fakat magnezyumun astım üzerindeki rolünü derinlemesine anlayabilmek adına daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir.

7. Düzensiz Kalp Ritmi

Magnezyum eksikliğinin en ciddi belirtileri arasında kalp aritmisi yer alır. Bu durum kalp atışlarının düzensiz olması anlamına gelir (38).

Aritmi belirtileri çoğu vakada hafif seyreder. Çoğu kişide bu belirti hiç görülmeyebilir. Fakat bazı insanlar çarpıntı yaşayabilirler. Bu da kalp atışları arasında duraksamalar yaşandığı anlamına gelir.

Aritminin diğer olası belirtileri, baş dönmesi, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve bayılma hissidir. Çok şiddetli vakalarda aritmi felce veya kalp yetmezliğine neden olabilir.

Bilim insanları bunun sebebinin kalp kaslarını oluşturan hücrelerin içinde ve dışında meydana gelen potasyum dengesizliği olduğunu düşünmektedir. Bu da magnezyum eksikliği sebebiyle oluşan bir durumdur (39, 40).

Kalp yetmezliği ve aritmisi olan bazı hastaların, sağlıklı insanlara kıyasla vücutlarında daha az magnezyum olduğu görülmüştür. Bu hastalara magnezyum enjekte etmek kalp işlevselliğini önemli ölçüde artırmıştır (41).

Magnezyum takviyeleri de bazı aritmi vakalarında işe yarayabilmektedir (42).

Magnezyum Eksikliği Nasıl Giderilir?

Eğer vücudunuzdaki magnezyumun yetersiz olduğunu düşünüyorsanız, bu şüphelerinizi basit bir kan testiyle giderebilirsiniz. Doktorunuzla konuşup olası sağlık problemlerini henüz oluşmadan engelleyebilirsiniz.

Sonuç ne olursa olsun, günlük olarak yeteri kadar magnezyum alabilmek için kuruyemiş, çekirdek, çeşitli tohumlar, tam tahıllar ve fasulye çeşitlerini düzenli olarak tüketmelisiniz.

Çoğu kişi günlük yeterli magnezyumu almasa da, magnezyum açısından zengin olan bir sürü gıda bulunmaktadır.

Bazı yiyeceklerin 100 gramı üzerinden değerlendirilen magnezyum miktarları şöyledir:

  • Badem: 270 mg
  • Kabak çekirdeği: 262 mg
  • Bitter çikolata: 176 mg
  • Yer fıstığı: 168 mg
  • Patlamış mısır: 152 mg

Örneğin; yaklaşık 30 gram badem, günlük olarak alınması tavsiye edilen magnezyum miktarının %18’ini karşılar.

Magnezyum bakımından zengin olan diğer kaynaklara örnek olarak keten tohumu, ay çekirdeği, chia tohumu, kakao, kahve, kaju, fındık ve yulaf verilebilir.

Diyabet gibi vücutta magnezyum kaybına yol açan herhangi bir sağlık probleminiz varsa, bu gıdaları tüketmeye özen göstermeli veya doktorunuza danışarak magnezyum takviyesi almalısınız.