Narın Kanıta Dayalı 10 Muhteşem Faydası

Nar, dünyadaki en sağlıklı meyvelerden biridir. Sağlık açısından oldukça faydalı bitkisel bileşenler içerirler. Araştırmalar, narın insan sağlığı üzerinde çeşitli faydalarının olduğunu ve bazı hastalıklara yakalanma riskini azalttığını göstermiştir (1).

Nar veya literatürdeki adıyla Punica granatum, kırmızı meyve veren bir çalı bitkisidir. Kırmızı olması ve yuvarlak hatları sebebiyle kırmızı bir elmayı andırır. Kök kısmı ise çiçek şeklindedir.

Narın kabuğu kalındır ve yenilmez. Fakat içinde tüketilmeye hazır yüzlerce tohum vardır. Her bir tohum, çekirdeği çevreleyen kırmızı ve tatlı bir su tabakası ile çevrilidir.

Narın Besin Değerleri

Nar, besleyicilik açısından oldukça etkileyicidir. Bir ölçü (yaklaşık 174 gram) narda aşağıdaki besinler bulunur (2):

  • 144 kalori
  • 7 gram lif
  • 3 gram protein
  • 24 gram karbonhidrat
  • Günlük C vitamini ihtiyacının %30’u
  • Günlük K vitamini ihtiyacının %36’sı
  • Günlük folat ihtiyacının %16’sı
  • Günlük potasyum ihtiyacının %12’si

Narın Faydaları

Nar, sağlığa özellikle faydası olan iki bitkisel bileşen içermektedir.

Bunlardan biri punikalagindir. Bu madde oldukça güçlü bir antioksidandır. Narın suyunda ve kabuğunda bulunur. Bu madde o kadar etkilidir ki nar suyunun antioksidan özelliği, kırmızı şarap veya yeşil çaydan daha fazladır (3).

Nar özü ve nar tozu ise genellikle kabuktan elde edilir. Yüksek seviyede antioksidan ve punikalagin içerir.

Diğer bileşen ise punikik asittir. Bu bileşen, nar çekirdeği yağında bulunur ve çekirdeği çevreleyen sudaki yağ asitlerinin ana maddesidir.

1. Etkileyici Anti-enflamatuar Etkilere Sahiptir

Kronik enflamasyon, birçok ölümcül hastalığın en önemli nedenlerinden biridir. Kalp hastalıkları, kanser, tip 2 diyabet, Alzheimer ve hatta obezite gibi hastalıklar bu gruba girer.

Narın anti-enflamatuar etkileri oldukça güçlüdür. Bunun nedeni bünyesinde bulundurduğu punikalagin maddesinin antioksidan özelliklere sahip olmasıdır.

Yapılan araştırmalar, bu maddenin sindirim yollarında ve hatta göğüs ve kolon kanseri vakalarında kanserli hücrelerde enflamatuar aktiviteyi azaltabildiğini göstermiştir (4, 5, 6).

Diyabetli hastalar üzerinde 12 hafta boyunca yürütülen bir araştırma, her gün 250 ml nar suyu tüketmenin, enflamasyon işaretleri olan CRP’yi ve interlökin-2’yi sırasıyla %32 ve %30 azalttığını göstermiştir (7).

Eğer vücudunuzdaki enflamasyonu azaltmak istiyorsanız, narı beslenmenize ekleyebilirsiniz.

2. Prostat Kanseri ile Mücadelede Yardımcı Olabilir

Prostat kanseri, erkeklerde sık görülebilen bir kanser türüdür.

Laboratuvar araştırmaları, nar özünün kanserli hücrelerin çoğalmasını yavaşlatabileceğini ve hatta kanser hücrelerini öldürebileceğini göstermiştir (8, 9).

Prostat-spesifik antijen (PSA) adlı bir bileşen, prostat kanseri tanısında en önemli rolü oynar. PSA değerleri kısa zamanda iki katına çıkan erkeklerin prostat kanserine yakalanıp ölme olasılıkları yükselir.

İnsanlar üzerinde yapılan bir araştırma, günde yaklaşık 250 ml nar suyu tüketmenin, PSA’nın ikiye katlanma süresini 15 aydan 54 aya çıkardığını göstermiştir (10).

Başka bir araştırmada da nar özü kullanılarak benzer sonuçlar elde edilmiştir (11).

3. Meme Kanseri ile Mücadelede Yardımcı Olabilir

Meme kanseri kadınlarda en sık görülen kanser türüdür.

Nar özü, meme kanseri hücrelerinin gelişimini ve üretimini yavaşlatır, hatta bu hücrelerden bazılarını öldürür (12, 13, 14).

Fakat bu bulgular şimdilik sadece laboratuvar çalışmalarına dayanmaktadır. Herhangi bir kesin kanının ortaya atılabilmesi için daha fazla araştırma gereklidir.

4. Kan Basıncını Düşürür

Yüksek kan basıncı, diğer adıyla hipertansiyon, kalp krizi ve felcin başta gelen nedenlerindendir.

Hipertansiyonu olan insanlar üzerinde yapılan bir araştırma, iki hafta boyunca her gün 150 ml nar suyu tüketmenin kan basıncını önemli düzeyde düşürdüğünü göstermiştir (15).

Diğer araştırmalar da benzer sonuçlar göstermiştir (16, 17).

5. Romatizma ve Eklem Ağrılarına İyi Gelir

Romatizma, oldukça yaygın bir problemdir. Farklı türleri vardır, fakat genelde eklemlerde bir çeşit iltihaplanmaya neden olur.

Nardaki bitkisel bileşenlerin anti-enflamatuar etkilerinin olduğu göz önünde bulundurulduğunda, narın romatizmaya iyi gelmesi oldukça normaldir.

Laboratuvar araştırmaları, nar özünün kireçlenme yaşayan insanlarda eklem hasarına neden olan enzimleri engellediğini göstermiştir (18, 19).

Deney fareleri üzerinde yapılan araştırmalar, nar özünün romatizmayı azaltabileceğini göstermiştir (20, 21).

6. Kalp Hastalığı Riskini Azaltabilir

Kalp hastalıkları, dünyadaki ölüm nedenlerinin en başında gelmektedir (22).

Narda bulunan bir yağ asidi olan punikik asit, kalp hastalığının oluşmasına sebep olan bazı faktörlere karşı sizi koruyabilir.

Kanlarında yüksek seviyede trigliserid barındıran 51 kişi üzerinde yürütülen 4 haftalık bir araştırma, her gün 800 mg nar çekirdeği yağı tüketmenin, trigliserid seviyesini önemli ölçüde düşürdüğünü ve trigliserid-HDL kolesterolü oranını iyileştirdiğini göstermiştir (23).

Başka bir araştırma ise, nar suyunun tip 2 diyabetli ve yüksek kolesterollü hastalar üzerindeki etkisine odaklanmıştır. Hastaların LDL (kötü) kolesterol seviyesinde önemli düşüşler görülmüştür (24).

Nar suyunun hem insanlarda hem de hayvanlarda LDL kolesterol partiküllerini oksidasyondan koruduğu görülmüştür. Bu da kalp hastalığından korunmak açısından önemlidir (25, 26, 27, 28).

Yapılan başka bir analize göre, nar suyu yüksek kan basıncını düşürür, bu sayede kalp hastalığı riskini azaltır (29).

7. Ereksiyon İşlevsizliklerine Karşı Etkili Olabilir

Oksidatif hasar, vücudun çeşitli yerlerindeki kan akışını zedeleyebilir. Buna ereksiyon sağlayan dokular da dahildir.

Tavşanlar üzerinde yapılan bir araştırma, nar suyu tüketmenin ereksiyon esnasında gerekli kan akışını hızlandırdığı göstermiştir (30).

Ereksiyon işlevsizliği yaşayan 53 erkek üzerinde yapılan bir araştırmada, narın bazı faydaları olduğu görülse de istatistiksel olarak çok önemli bir sonuç elde edilmemiştir (31).

8. Bakteri ve Mantar Enfeksiyonlarıyla Savaşabilir

Nardaki bitkisel bileşenler zararlı organizmalarla mücadele edebilir (32).

Bu bileşenlerin, bazı bakterilerle savaşabildiği gibi, Candida albicans adlı mantar konusunda da etkili olduğu görülmüştür (33, 34).

Bu anti-bakteriyal ve anti-fungal (anti-mantar) etkiler, ağızda oluşan enfeksiyonlara karşı da koruyucudur. Diş eti iltihabı, periodontit ve ağız iltihabı da bunlara dahildir (35, 36).

9. Hafızayı Güçlendirebilir

Narın hafızayı güçlendirdiğine dair bulgular mevcuttur.

Ameliyatlı hastalar üzerinde yapılan bir araştırma, 2 gram nar özünün cerrahi operasyonlardan sonra yaşanan hafıza kaybını azalttığını ortaya koymuştur (37).

Hafızalarından şikayetçi olan 28 yaşlı yetişkin üzerinde yapılan başka bir araştırma, günde 250 ml nar suyu içmenin hem sözel hem de görsel hafızayı geliştirdiğini göstermiştir (38).

Ayrıca, deney fareleri üzerinde yapılan deneyler, narın Alzheimer hastalığı ile mücadele edebileceğini göstermiştir (39).

10. Egzersiz Performansını Artırabilir

Nar, beslenme yoluyla alınan nitrat bakımından zengindir. Bu maddenin egzersiz esnasında performansı artırdığı bilinmektedir.

Koşu bandı üzerinde koşan 19 atlet üzerinde yapılan bir deneyde, egzersiz yapmadan 30 dakika önce alınan bir gram nar özünün kan akışını önemli derecede artırdığı, yorgunluğu azalttığı ve performansı iyileştirdiği görülmüştür (40).

Bu etkinin tam olarak kanıtlanabilmesi için hala daha fazla araştırma gerekiyor olsa da, narın fiziksel performans üzerinde olumlu etkilerinin olduğu görülmektedir.